Feminisme? Is dat nog nodig dan?

Vorige week was, zoals bij sommigen van jullie vast bekend, het verkiezingscongres van GroenLinks. Ik was natuurlijk aanwezig, en belandde per toeval naast iemand die pas GL lid was, en voor het eerst aanwezig op het congres. De eerste helft van het congres zaten er daarnaast een aantal andere leden van FemNet (Feministisch Netwerk, een van de werkgroepen binnen GL) om ons heen. Bij verschillende amendementen werd luid gejuicht door deze groep. Later kwam dus de vraag van het nieuwe lid: “Zijn jullie van een van de werkgroepen?” Ik leg uit dat we van FemNet zijn en wat dat is. “Goh”, zegt het nieuwe lid, “is dat nog nodig dan?”

Dus, voor de liefhebbers: wat voorbeelden van waar feminisme zich mee bezighoudt, en waarom dat nog nodig is.

1. Verdeling zorg en werk
De huidige realiteit is dat vrouwen beduidend meer huishoudelijk werk en zorgtaken op zich nemen dan mannen. Sommigen van hen werken minder om ook tijd te hebben voor het huishouden, maar ook als beide partners volledig werken, besteden vrouwen nog steeds meer tijd aan het huishouden (link). Daarbij is dit ook een probleem voor mannen; aangezien het beeld is dat vrouwen voor de kinderen zorgen, is het voor mannen vaak moeilijk om toestemming van hun baas te krijgen om minder te gaan werken zodat ze voor hun kinderen kunnen zorgen.

2. Arbeidsmarkt
Vrouwen verdienen in Nederland nog steeds zo’n 20% minder dan mannen. Een deel daarvan is te verklaren door indirecte effecten zoals meer werk in deeltijd, minder ervaring doordat vrouwen vaker een periode niet werken, en het feit dat traditionele vrouwenberoepen minder goed betalen, een deel is onverklaarbaar. Zie voor meer de Opzij van mei. Ook zijn veel vrouwen nog steeds niet financieel onafhankelijk – als hun relatie zou eindigen om welke reden dan ook, zijn zij niet financieel in staat om op eigen benen te staan.

3. Huiselijk en seksueel geweld
Beiden komen te veel voor, en er zijn vaak te weinig mogelijkheden om er iets aan te doen. Opvang en vervolging schieten nog vaak tekort, en de reactie op een vrouw (of man! Vrouwen zijn zeker niet de enige slachtoffers) die naar voren komt als slachtoffer is nog te vaak ofwel twijfel aan haar verhaal, ofwel het verplaatsen van de verantwoordelijkheid naar het slachtoffer (“Had ze hem maar niet zo uit moeten dagen!”).

4. Positie van migrantenvrouwen
Een van de amendementen die FemNet dit jaar ingediend heeft voor het verkiezingsprogramma ging over de verblijfsstatus van migrantenvrouwen. Op dit moment blijft die lang afhankelijk van hun partner, ook bij huiselijk geweld. Vrouwen blijven in een slecht huwelijk omdat hun partner hen voor kan houden “als je niet doet wat ik zeg word je teruggestuurd.”

5. Seksuele gezondheid en anticonceptie
Zie bijvoorbeeld hier. Toegankelijkheid van anticonceptie, assertiviteit op seksueel gebied, abortus…. er zijn genoeg zaken op dit gebied die nog aandacht nodig hebben.

6. Seksisme in de media
Zie bijvoorbeeld hier. Media spelen nog vaak erg heftig op gender stereotypes (en nee, natuurlijk niet alleen gender. Seksualiteit, ethniciteit, overgewicht etc zijn ook populaire stereotypes), waarbij vaak vrouwen gereduceerd worden tot een vorm van decoratie en niet volledig menselijk. Overigens komen ook mannen er niet goed vanaf. De mannen die ik ken zijn namelijk een stuk beter in staat om normaal met vrouwen om te gaan en daadwerkelijk met hun hersenen te denken, om maar iets te noemen, dan in de media vaak geimpliceerd wordt.

7. Positie van vrouwen in het buitenland
Ik wijs bijvoorbeeld op de gifgasaanvallen op Afghaanse schoolmeisjes afgelopen week…

8. Positie van gehandicapten, homoseksuelen, ethnische minderheden…
Feminisme als beweging zet zich steeds breder in. Er komt steeds meer besef dat je alleen gelijkwaardig kan zijn als iedereen dat is; zolang we toestaan dat een groep mensen behandeld wordt als minderwaardig, blijven we allemaal het risico lopen zo weggezet te worden.

Er is natuurlijk meer – schoonheidsidealen in de media bijvoorbeeld heb ik nu niet behandeld, en ik sluit ook niet uit dat er dingen zijn waarvan ik onvoldoende bewust ben. Beste lezers – ik weet dat jullie er zijn! – kom uit de kast! Wat zijn punten die jullie belangrijk vinden in het feminisme die ik niet genoemd heb? Welke van de genoemde punten herkennen jullie jezelf in – of juist niet? Ik hoor het graag van jullie in de comments.